Een nieuw kozijn wordt meestal op maat gemaakt voor een specifieke opening. Een meetfout kan daardoor veel grotere gevolgen hebben dan bij een standaardproduct dat eenvoudig kan worden omgeruild.
Toch betekent een kozijn dat tijdens de montage te groot of te klein lijkt niet meteen dat er daadwerkelijk verkeerd is ingemeten.
Tussen de gemeten muuropening en de uiteindelijke productiemaat zitten verschillende technische keuzes. Er moet bijvoorbeeld rekening worden gehouden met de montagewijze, de benodigde stelruimte, eventuele aanslag, een stelkozijn en de afwerking rondom het nieuwe element.
De eerste stap bij verkeerd ingemeten kozijnen is daarom niet zagen, opvullen of opnieuw bestellen. Eerst moet duidelijk worden welke maat oorspronkelijk is gemeten, welke maat is besteld en welke maat het geproduceerde kozijn daadwerkelijk heeft.
Pas daarna kun je vaststellen waar het verschil is ontstaan.
Een kozijn hoeft niet exact even groot te zijn als de zichtbare opening in de muur.
Voor een correcte plaatsing is ruimte nodig om het element te positioneren, uit te lijnen en rondom goed aan te sluiten. Hoeveel ruimte daarvoor nodig is, hangt af van het kozijnsysteem en de montagewijze.
Daarom is alleen een foto van een kier rondom het kozijn onvoldoende om te concluderen dat de maat fout is.
Bij twijfel moeten minimaal drie dingen naast elkaar worden gelegd: de oorspronkelijke inmeetgegevens, de bestelde productiemaat en de werkelijke opening waarin het kozijn geplaatst wordt.
Ook de montagevoorschriften van het gekozen systeem spelen mee.
Een onafhankelijk technisch onderzoek naar een kozijn dat te klein of te groot lijkt, kijkt daarom niet alleen naar de zichtbare opening maar ook naar de bestelde maat, stelruimte, bevestiging en aansluiting.
Wanneer een kozijn daadwerkelijk groter is dan de beschikbare opening, kan het element niet zomaar passend worden gemaakt door tijdens de montage iets harder te duwen.
Er moet eerst worden vastgesteld waarom de maat niet klopt.
Misschien is de opening anders uitgevoerd dan tijdens het inmeten werd verwacht. Misschien is bij de bestelling een verkeerde maat gebruikt. Er kan ook sprake zijn van een verwisseling tussen bijvoorbeeld een dagmaat, buitenmaat of maat inclusief aanslag.
Een kozijn dat te klein lijkt is weer een andere situatie. Een beperkte ruimte rondom het element kan juist nodig zijn voor montage en afdichting. Pas wanneer de ruimte buiten de specificaties van het systeem valt, ontstaat mogelijk een werkelijk maatvoeringsprobleem.
De begrippen “te groot” en “te klein” hebben dus pas betekenis wanneer bekend is volgens welke montageopbouw het kozijn geplaatst had moeten worden.
Dit is een van de belangrijkste vragen bij een discussie over verkeerd ingemeten kozijnen.
Sommige consumenten meten zelf en leveren vervolgens de gewenste productiematen aan. Bij andere opdrachten komt een specialist langs om de bestaande situatie op te nemen en wordt de maatvoering onderdeel van de complete levering en montage.
Dat verschil kan belangrijk zijn wanneer later blijkt dat een maat niet klopt.
Heb je zelf een maat doorgegeven en is het kozijn exact volgens die opgegeven maat geproduceerd, dan is de situatie anders dan wanneer de leverancier of installateur verantwoordelijk was voor zowel het inmeten als de bestelling.
Dat betekent niet dat je alleen op basis van de naam op een inmeetformulier kunt bepalen wie juridisch verantwoordelijk is. Daarvoor moet ook worden gekeken naar de overeenkomst, de bevestigde bestelling en wat partijen precies met elkaar hebben afgesproken.
Wel is het verstandig om die documenten meteen te verzamelen voordat er verdere werkzaamheden plaatsvinden.
Wanneer een kozijn niet lijkt te passen, vergelijk dan de fysieke situatie met de orderbevestiging of kozijnstaat.
Daarin horen de relevante maten van het bestelde element terug te vinden te zijn.
Stel dat op de oorspronkelijke inmeetstaat 1.200 millimeter staat, de bestelling 1.200 millimeter vermeldt en het geleverde kozijn eveneens die maat heeft. Dan ligt de vraag anders dan wanneer tijdens het traject ergens ineens 1.250 millimeter is gebruikt.
Zo'n vergelijking maakt vaak snel duidelijk in welke fase nader onderzoek nodig is.
Laat het kozijn ondertussen zoveel mogelijk intact. Een maatwerkproduct afzagen, uitfrezen of op een andere manier aanpassen voordat de oorzaak is vastgesteld, kan het moeilijker maken om later nog te beoordelen wat oorspronkelijk geleverd is.
Dit is de gunstigste situatie.
Ontdek je na de offerte of bestelling dat een maat waarschijnlijk niet klopt, meld dat dan meteen bij de leverancier en laat controleren of de order al definitief naar productie is gestuurd.
Maatwerkkozijnen worden specifiek voor een project geproduceerd. Zodra de productie daadwerkelijk is gestart, is een maat vaak niet meer eenvoudig in de bestelling te veranderen.
Ga daarom niet zelf alleen een getal in een online order aanpassen wanneer je niet zeker weet welke maat moet worden gebruikt. Laat eerst controleren welke maat bij het gekozen kozijnsysteem en de montagewijze hoort.
Een fout corrigeren vóór productie is aanzienlijk eenvoudiger dan een compleet geproduceerd element achteraf proberen passend te maken.
Dan wordt de situatie afhankelijk van de grootte en oorzaak van het verschil.
Een kleine afwijking betekent niet automatisch dat het complete kozijn opnieuw geproduceerd moet worden. Eerst moet worden beoordeeld of het geleverde element nog correct en volgens voorschrift geplaatst kan worden.
Bij een groter verschil kan dat onmogelijk zijn.
Een kozijn mag niet zodanig worden aangepast dat de constructieve werking, afdichting, beglazing of garantie in gevaar komt alleen om een meetfout te verbergen.
Laat daarom de producent of leverancier beoordelen welke aanpassing technisch binnen het systeem is toegestaan.
Wanneer opnieuw produceren noodzakelijk blijkt, moet daarna worden vastgesteld wie volgens de afspraken verantwoordelijk was voor de fout.
Dan is het verstandig om niet door te gaan alsof er niets aan de hand is.
Wanneer tijdens het plaatsen blijkt dat het element duidelijk niet past bij de opening, moet de oorzaak eerst worden vastgesteld.
Dat kan betekenen dat de oude situatie opnieuw wordt gemeten en dat de ordergegevens erbij worden gehaald. Ook kan worden gecontroleerd of de opening tijdens sloopwerkzaamheden anders blijkt te zijn opgebouwd dan vooraf zichtbaar was.
Dat laatste is belangrijk bij renovatie. Na het verwijderen van een oud kozijn kunnen constructies zichtbaar worden die tijdens het eerste inmeten niet volledig te beoordelen waren.
Niet ieder onverwacht verschil betekent dus automatisch een meetfout van degene die heeft ingemeten.
De feitelijke situatie moet eerst worden vastgelegd.
Soms is ruimte rondom een kozijn juist onderdeel van de normale montage.
Maar daar zit een grens aan.
De aansluiting moet uiteindelijk constructief, lucht- en waterdicht en volgens het gekozen systeem kunnen worden uitgevoerd. Een willekeurig grote opening dichtzetten met alleen extra schuim of afwerklijsten is daarom geen goede algemene oplossing.
Het Nederlands Register Bouwkundig Inspecties en Expertise benadrukt bij onderzoek naar te kleine kozijnen dat er geen universele toegestane voegmaat bestaat. De juiste beoordeling hangt onder meer samen met inmeetmaten, stelruimte, ondersteuning en fabrikantvoorschriften.
Daarom geven we op deze pagina bewust geen maximaal aantal millimeters dat “nog wel kan”.
Dat moet per systeem worden bepaald.
Kunststof, aluminium, hout en staal hebben allemaal een eigen profielopbouw.
Bij kunststof kozijnen zitten bijvoorbeeld kamers, verstevigingen, afdichtingen en beglazingsonderdelen in het profiel. Het kozijn simpelweg een paar centimeter afzagen is daarom niet vergelijkbaar met een los stuk hout op maat maken.
Ook bij hout kan een sterke maatwijziging invloed hebben op verbindingen, sponningen en de maat van het glas.
Wanneer aanpassing technisch mogelijk is, moet dat dus vanuit het ontwerp van het betreffende kozijn worden beoordeeld.
Ga er niet automatisch vanuit dat ieder te groot maatwerkkozijn op locatie nog passend gemaakt kan worden.
Een muuropening hoeft niet perfect rechthoekig te zijn.
Bij oudere woningen kunnen linker- en rechterzijde iets uit het lood lopen of kunnen boven- en ondermaat verschillen. Daarom wordt bij professioneel kozijnen inmeten niet alleen op één plek naar de breedte en hoogte gekeken.
Ook de diagonalen kunnen relevante informatie geven over de haaksheid van de opening.
Wanneer alleen één centrale maat is opgenomen, kan een afwijking aan de boven- of onderzijde worden gemist.
Dat is vooral belangrijk bij maatwerk. Het nieuwe kozijn moet niet alleen op papier de juiste breedte hebben, maar daadwerkelijk in de bestaande bouwkundige opening passen.
Bij sommige montagesituaties wordt het nieuwe kozijn niet rechtstreeks tegen het metselwerk geplaatst, maar in of tegen een stelkozijn.
Dat verandert de relevante maatvoering.
De opening in het metselwerk, de afmetingen van het stelkozijn en de uiteindelijke productiemaat zijn dan drie verschillende maten binnen hetzelfde detail.
Wie die door elkaar haalt, kan denken dat het kozijn fout is terwijl er eigenlijk naar de verkeerde referentiemaat wordt gekeken.
Meer over de functie daarvan staat bij stelkozijnen.
Bij verkeerd ingemeten kunststof kozijnen is extra voorzichtigheid verstandig met aanpassingen achteraf.
Een kunststof profiel is opgebouwd als technisch systeem. De afmetingen hangen samen met versteviging, beglazing, drainage, beslag en verbindingen.
Daardoor kun je een te groot kunststof element niet zonder verdere beoordeling simpel verkleinen.
Is het element te klein, dan blijft hetzelfde uitgangspunt gelden: een beperkte montagevoeg kan normaal zijn, een veel te grote opening niet.
De fabrikant- en montagevoorschriften bepalen uiteindelijk of het geleverde kozijn nog correct kan worden gebruikt.
Wanneer een fout gevolgen heeft voor planning of kosten, ontstaat soms snel discussie tussen leverancier, monteur en opdrachtgever.
Maak daarom eerst de feiten duidelijk.
Bewaar de oorspronkelijke offerte, inmeetstaat, orderbevestiging en eventuele tekeningen. Maak daarnaast foto's van de opening en het geleverde kozijn voordat ingrijpende aanpassingen worden gedaan.
Noteer ook op welk moment het verschil is ontdekt.
Dat helpt niet alleen bij overleg met de leverancier. Wanneer later een onafhankelijke deskundige nodig is, kan die de werkelijke maatvoering beter vergelijken met wat oorspronkelijk is afgesproken.
Dat kan niet zonder de overeenkomst worden bepaald.
Als een onderneming het inmeten, bestellen en plaatsen als één geheel heeft verzorgd, is dat een andere uitgangssituatie dan wanneer de klant zelf maten heeft aangeleverd voor een los maatwerkproduct.
Bij een consumentenkoop of verduurzamingsopdracht geldt in algemene zin dat het geleverde product of werk moet voldoen aan wat is afgesproken. Als er een probleem is, is de verkoper of ondernemer daarom het eerste aanspreekpunt.
Maar de vraag wie uiteindelijk verantwoordelijk is voor een maatverschil hangt af van wat feitelijk is gebeurd.
Een technisch onderzoek kan bijvoorbeeld vaststellen dat een kozijn niet past of dat een bepaalde maat afwijkt. Zo'n onderzoek bepaalt niet automatisch wie juridisch aansprakelijk is.
Houd technische oorzaak en juridische verantwoordelijkheid daarom uit elkaar.
Is een geleverd of geplaatst kozijn volgens jou niet conform de afspraak, neem dan eerst contact op met de verkoper of ondernemer waarmee je de overeenkomst hebt gesloten.
Leg concreet uit wat niet klopt en voeg de beschikbare maten en foto's toe.
Bij consumentenproblemen adviseert ACM ConsuWijzer eveneens om problemen zo snel mogelijk bij de verkoper of ondernemer te melden. De verkoper is daarbij het eerste aanspreekpunt voor een product dat niet aan de overeenkomst voldoet.
Ga niet meteen alleen met de fabriek onderhandelen wanneer jouw overeenkomst met een andere leverancier is gesloten.
Dat maakt de verantwoordelijkheden onnodig onduidelijk.
Meestal is dat niet de eerste stap.
Wanneer de meetgegevens duidelijk zijn en leverancier en klant het eens zijn over de oorzaak, kan rechtstreeks naar een oplossing worden gezocht.
Een onafhankelijke beoordeling wordt vooral nuttig wanneer partijen het oneens zijn over de vraag of het kozijn werkelijk verkeerd is ingemeten of gemonteerd.
Bij zo'n onderzoek kunnen de werkelijke opening, productiematen, stelruimte, waterpasstelling, bevestiging en voorschriften naast elkaar worden gelegd.
Dat is veel sterker dan alleen zeggen:
“De kier ziet er groot uit, dus het kozijn is fout.”
Nee.
De mogelijke oplossing hangt af van de aard van de fout.
Bij een beperkte afwijking kan het element soms nog correct worden gemonteerd of kan een toegestane technische aanpassing bestaan. Bij een grotere verkeerde maat kan opnieuw produceren noodzakelijk worden.
Het gaat er niet om het kozijn koste wat kost bruikbaar te maken.
De uiteindelijke oplossing moet nog steeds voldoen aan de eisen die bij het gekozen kozijn en de montage horen.
Is dat niet mogelijk, dan is alleen cosmetisch wegwerken van de maatfout geen goede oplossing.
Wie nieuwe kozijnen op maat bestelt, doet er goed aan vooraf vast te leggen wie verantwoordelijk is voor de definitieve productiemaat.
Bij volledige levering en montage is professioneel inmeten door de uitvoerende partij vaak de meest logische route. Bij zelf bestellen moet juist duidelijk zijn welke maat de leverancier verwacht en welke correcties wel of niet automatisch worden toegepast.
Verschillende leveranciers gebruiken namelijk niet altijd dezelfde invoermethode.
De ene partij vraagt om de ruwe muuropening en bepaalt zelf de productiemaat. Een andere leverancier verwacht juist dat de klant direct de definitieve buitenmaat invoert.
Daarom is het onverstandig om een meetregel van leverancier A automatisch toe te passen op de configurator van leverancier B.
Bij kozijnen verkeerd opgemeten is de neiging groot om meteen te zoeken naar één schuldige of één snelle technische oplossing.
Dat is meestal te vroeg.
Controleer eerst de opening, de oorspronkelijke meting, de bestelbevestiging en het geleverde product. Kijk daarna welke montagewijze was afgesproken en hoeveel stelruimte volgens dat specifieke systeem nodig is.
Daarmee wordt zichtbaar of het probleem tijdens het inmeten, bestellen, produceren of plaatsen is ontstaan.
Pas daarna kun je bepalen of aanpassing nog technisch verantwoord is of dat een nieuw kozijn nodig is.
Die volgorde voorkomt dat een maatvoeringsprobleem tijdens de montage verder wordt vergroot.
Laat eerst de muuropening, inmeetgegevens, bestelling en het geleverde kozijn opnieuw controleren. Pas daarna kan worden bepaald of een technische aanpassing mogelijk is of opnieuw produceren nodig is.
Nee. Rond een kozijn is normaal gesproken montageruimte nodig. Of de ruimte te groot is, hangt af van het kozijnsysteem, de aansluiting en de montagevoorschriften.
Dat hangt af van de gemaakte afspraken en van wie verantwoordelijk was voor het inmeten en bestellen. De overeenkomst en de feitelijke oorzaak zijn daarom bepalend.
Neem zo snel mogelijk contact op met de leverancier. Als het kozijn nog niet in productie is, kan een wijziging mogelijk zijn. Is het maatwerk al geproduceerd, dan hangt de oplossing af van de leverancier en de technische mogelijkheden.
Een normale montagevoeg is onderdeel van de plaatsing, maar er bestaat geen universele maximale voeg die bij ieder systeem acceptabel is. Laat beoordelen of de aansluiting nog volgens de voorschriften kan worden uitgevoerd.
Niet zonder technische beoordeling. Kunststof profielen zijn complete systemen met verbindingen, versteviging, beglazing en beslag. Een grote maatcorrectie kan daarom niet als standaardoplossing worden gezien.
Ja. Een bouwkundige opening kan boven, midden en onder verschillende maten hebben of niet haaks zijn. Daarom moet de volledige opening worden beoordeeld en niet alleen één maat.